ਮੌਂਟਰੀਅਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੇ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਤੇ ਡਾਕਟੋਰਲ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕੋਰਸ; ਇਤਿਹਾਸ, ਦਰਸ਼ਨ, ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਸਿੱਖ ਸਮਾਜ ਦਾ ਹੋਵੇਗਾ ਅਧਿਐਨ
ਮੌਂਟਰੀਅਲ: ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਕਿਊਬੈਕ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਮੌਂਟਰੀਅਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੇ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਅਧਿਐਨ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਪਸਾਰ ਦਿੰਦਿਆਂ ਫਰੈਂਚ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਪੱਧਰ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕੋਰਸ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਹੈ। ‘ਸਿੱਖ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਇਨ ਫਰੈਂਚ’ ਨਾਮਕ ਇਸ ਕੋਰਸ ਨੂੰ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਅਤੇ ਡਾਕਟੋਰਲ ਪੱਧਰ ਦੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀਆਂ ਕਲਾਸਾਂ 2 ਸਤੰਬਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਇਸ ਪਹਿਲ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮੌਂਟਰੀਅਲ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਬਲਜੀਤ ਸਿੰਘ ਚੱਢਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਮਨਦੀਪ ‘ਰੋਸ਼ੀ’ ਕੌਰ ਚੱਢਾ ਮੁਤਾਬਕ, ਫਰੈਂਚ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੀ ਵਿਧੀਵਤ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇਹ ਆਪਣੀ ਕਿਸਮ ਦਾ ਵਿਲੱਖਣ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕੋਰਸ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਫਰੈਂਚ ਭਾਸ਼ੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਅਤੇ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਬਾਰੇ ਗੰਭੀਰ ਅਕਾਦਮਿਕ ਖੋਜ ਕਰਨ ਲਈ ਨਵਾਂ ਮੰਚ ਮਿਲੇਗਾ।
ਕੋਰਸ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਵਿਕਾਸ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੱਖਾਂ ਨੂੰ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਸਿੱਖ ਪਰੰਪਰਾ, ਇਸ ਦੇ ਧਾਰਮਕ ਅਤੇ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਅਧਾਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਭਗਤੀ ਪਰੰਪਰਾ ਨਾਲ ਇਸ ਦੇ ਸਬੰਧਾਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ।
ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਤਹਿਤ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਗ੍ਰੰਥਾਂ, ਧਾਰਮਕ ਰਸਮਾਂ, ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ, ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਅਤੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸਿੱਖ ਭਾਈਚਾਰੇ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾ ’ਤੇ ਬਸਤੀਵਾਦ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ, ਉੱਤਰ-ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਦੌਰ, ਸਮਾਜਿਕ-ਰਾਜਨੀਤਕ ਟਕਰਾਅ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਲਹਿਰਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਪੱਖਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਅਕਾਦਮਿਕ ਨਜ਼ਰੀਏ ਨਾਲ ਸਮਝਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।
ਕੋਰਸ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਇਸ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਹੈ। ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਸਦੇ ਸਿੱਖ ਭਾਈਚਾਰੇ, ਆਧੁਨਿਕ ਸਿੱਖ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਬਦਲਦੇ ਸਮਾਜਿਕ ਸੰਦਰਭਾਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨਗੇ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਲੋਕਪ੍ਰਿਯ ਸਿਨੇਮਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਮਾਧਿਅਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਨੂੰ ਵੀ ਕੋਰਸ ਵਿੱਚ ਥਾਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਇਸ ਪਹਿਲ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਧਾਰਮਕ ਅਧਿਐਨ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਾ ਰੱਖਦਿਆਂ ਅੰਤਰ-ਧਾਰਮਕ ਅਤੇ ਅੰਤਰ-ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਮਝ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਯਤਨ ਵਜੋਂ ਵੀ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਫਰੈਂਚ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅਕਾਦਮਿਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਖੋਜ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੁੱਖ ਅਕਾਦਮਿਕ ਭਾਸ਼ਾ ਫਰੈਂਚ ਹੈ।
ਖਾਸ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਭਾਵੇਂ ਕੋਰਸ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਫਰੈਂਚ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਕਰਵਾਈ ਜਾਵੇਗੀ, ਪਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਇਮਤਿਹਾਨ ਅਤੇ ਲਿਖਤੀ ਅਸਾਈਨਮੈਂਟ ਫਰੈਂਚ ਜਾਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਦੇਣ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਵੀ ਮਿਲੇਗੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਾਸ਼ਾਈ ਪਿਛੋਕੜ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨਾਲ ਜੁੜਨਾ ਹੋਰ ਸੁਖਾਲਾ ਹੋਵੇਗਾ।
ਮੌਂਟਰੀਅਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਇਹ ਪਹਿਲ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਅਧਿਐਨ ਨੂੰ ਫਰੈਂਚ ਭਾਸ਼ੀ ਵਿਸ਼ਵ ਤੱਕ ਲਿਜਾਣ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਦਮ ਮੰਨੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।